Ứng dụng giải tổ hợp và xác suất - Sinh học 12

ỨNG DỤNG GIẢI TÍCH TỔ HỢP VÀ XÁC SUẤT (PHẦN 1)

(TÀI LIỆU BÀI GIẢNG)

Giáo viên: BÙI PHÚC TRẠCH

I. ỨNG DỤNG GIẢI TÍCH TỔ HỢP

1. Bài toán chọn

- Bài toán chọn tuy đơn giản nhưng giúp bạn xác định nhanh số loại giao tử và số kiểu gen. Ví dụ I.1- Tan trường, bạn định thăm bà rồi mới ra sân vận động cổ vũ cho đội bóng của trường. Từ trường đến nhà bà có 2 lối đi, từ nhà bà đến sân bóng có 2 lối, vậy bạn có bao nhiêu cách chọn lối đi ? Từ trường đến nhà bà có 2 cách chọn; từ nhà bà đến sân bóng có 2 cách chọn

Tất cả có : 2 × 2 = 4 cách chọn,   H.52.1 – Ví dụ minh họa 1 phép chọn đơn giản. Nghĩa là có 4 lối đi khác nhau (hình 52.1).

- Theo phép chọn, muốn biết có bao nhiêu cách chọn, trước hết chia bài toán thành nhiều giai đoạn, cuối cùng ta có số cách chọn là tích của các số cách chọn ở các giai đoạn.

Ví dụ I.2- Kiểu gen AaBbCc cho ra bao nhiêu lo ại giao tử bình thường nếu các gen phân li độc lập ?

Ta thấy kiểu gen đã cho gồm 3 cặp alen (tức là 6 alen); mà mỗi giao tử chỉ có 3 alen, trong số đó phải có 1 alen “đại diện” cho mỗi cặp. Vậy :

- Ở vị trí của alen thứ nhất, ta có thể chọn A hay a làm “đại diện”   2 cách.

- Ở vị trí của alen thứ hai, ta có thể chọn B hay b làm “đại diện”   2 cách.

- Ở vị trí của alen thứ ba, ta có thể chọn C hay c làm “đại diện”   2 cách.

Kết quả là có 2 × 2 × 2 = 8 cách chọn, tức là có 8 loại giao tử. Ta hiểu vì sao Menđen đưa ra công thức 2n.

2. Sơ đồ cây

- Phép chọn chỉ cho ta biết số cách chọn, mà không cho biết cụ thể thành phần các phần tử. Để giải quyết vấn đề này, ta dùng sơ đồ cây. Sơ đồ có thể vẽ xuôi (“gốc” cây ở dưới) hay ngược (“gốc” là “đỉnh”) hay vẽ ngang tùy người trình bày.

- Ở ví dụ I.1 , nhìn hình 52.1 ta xác định được các lối đi

Cụ thể là : 1+3, 1+4, 2+3 và 2+4.

- Ở ví dụ I.2 , nhờ sơ đồ cây hình 52.2 ta xác định được 4 loại kiểu gen giao tử cụ thể là : ABC, Abc, AbC và Abc.

Sau đó thay “đỉnh” A bằng a tìm được 4 loại nữa là aBC, abc, abC và abc.

Ví dụ I.3- Dùng sơ đồ cây xác định loại giao tử ở thể tứ bội : hình 52.3.

Dùng sơ đồ cây xác định các loại kiểu gen trong quần thể giao phối từ các alen cho trước.

Tài liệu ôn thi Ứng dụng giải tổ hợp và xác suất - Sinh học 12 sẽ giúp các bạn học sinh tự tin hơn trong quá trình ôn tập và thi cử đồng thời cũng cố kiến thức về môn Sinh Học tại trường góp phần chuẩn bị hành trang vững chắc cho kì thi sắp tới. Hơn thế, bạn cũng có thể sử dụng chúng như tài liệu ôn tập cho kỳ thi đại học. Click vào link dưới đây để xem hướng dẫn và tải tài liệu nhé.

>> LINK DOWNLOAD TÀI LIỆU